Gepubliceerd: 2026 september 05 11 min lezen Door: Ben

Broodfonds vs Private AOV 2026: Welke Past Bij Jouw ZZP‑Profiel?

Peildatum: 1 januari 2026. De cijfers en regels in dit artikel zijn op die datum van toepassing; laatst inhoudelijk gecontroleerd op 5 oktober 2026 tegen belastingdienst.nl, rijksoverheid.nl en eerstekamer.nl.

Kort antwoord: Wat zijn de nadelen van een Broodfonds?

Een Broodfonds is geen verzekering: schenkingen zijn vrijwillig en geven geen uitkeringsrecht. De schenking is maximaal € 2.500 per maand, duurt maximaal 2 jaar aaneengesloten per ziekte, en de eerste maand van ziekte is voor eigen rekening. Daarna heb je een eigen buffer of een private AOV nodig. Je betaalt € 225 inschrijfkosten (bij een nieuw Broodfonds) en € 12,50 contributie per maand, plus je eigen inleg.

Een Broodfonds is geen verzekering maar een groep van 20 tot 50 ondernemers die elkaar bij ziekte met schenkingen steunen, maximaal 2 jaar aaneengesloten per ziekte. De schenking is maximaal € 2.500 per maand, afhankelijk van het deelnameniveau dat je kiest. Een private AOV is een polis die uitkeert tot de eindleeftijd die je kiest; de premie is profielafhankelijk; er is geen gepubliceerd gemiddelde. Beide combineren mag.

De kern in het kort

• Broodfonds is een onderlinge schenkkring in de vorm van een vereniging; geen verzekeraar, geen polis, geen uitkeringsrecht — bron Broodfonds.nl.
• Schenking € 750 tot € 2.500 per maand naar deelnameniveau, maximaal 2 jaar aaneengesloten per ziekte — bron Broodfonds.nl, deelnameniveaus.
• Eigen risico: de eerste maand van ziekte is voor eigen rekening — bron Broodfonds.nl.
• Private AOV: geen gepubliceerd gemiddelde premie. De premie hangt af van leeftijd, beroepsklasse, verzekerd bedrag, wachttijd, eindleeftijd en gezondheid. Wel officieel: 15,5% van de zzp'ers met een hoofdinkomen uit ondernemerschap betaalde in 2024 AOV-premie — bron CBS.

Inhoudsopgave

1. Wat is een Broodfonds en hoe werkt het?
2. Wat is een private AOV en wanneer past die bij je?
3. Welke kosten betaal je bij een Broodfonds?
4. Wat is de fiscale status van een Broodfonds in 2026?
5. Wat zijn de verschillen in dekking en uitkeringsduur?
6. Welke combinatie Broodfonds + AOV werkt in de praktijk?
7. Wat zijn de risico's van alleen een Broodfonds (zonder AOV)?
8. Welk profiel past bij Broodfonds, AOV of beide?

Wat is een Broodfonds en hoe werkt het?

Een Broodfonds bestaat uit minimaal twintig en maximaal vijftig ondernemers die elkaar kennen en vertrouwen. Je kiest een van de acht deelnameniveaus, met een schenking bij ziekte tussen € 750 en € 2.500 per maand, en zet elke maand je inleg opzij op een eigen Broodfondsrekening. Het saldo blijft van jou, na aftrek van de schenkingen aan zieke deelnemers; bij vertrek neem je het tegoed mee. Wordt een deelnemer langdurig ziek, dan ontvangt die schenkingen van de anderen. Je doet mee als je gemiddeld minimaal € 750 per maand netto winst uit je onderneming haalt (Broodfonds.nl; meest gestelde vragen).

Geen verzekering. Schenkingen zijn vrijwillig en geven geen uitkeringsrecht. Er is geen controlerend arts: je meldt je zelf ziek en de groep beslist samen. Lees het reglement van je eigen Broodfonds goed vóór je toetreedt.

Wat is een private AOV en wanneer past die bij je?

Een private AOV is een individuele arbeidsongeschiktheidsverzekering bij een verzekeraar. Bij arbeidsongeschiktheid volgens de polisvoorwaarden keert de verzekeraar na de gekozen wachttijd maandelijks uit, tot de eindleeftijd die je in de polis hebt gekozen. Keert de AOV periodiek uit, dan trek je de premie af als ‘uitgave voor inkomensvoorzieningen’ in je aangifte inkomstenbelasting — niet als bedrijfskosten — en is de uitkering belast (Belastingdienst). Een premie-indicatie per leeftijd staat hier bewust niet: daar bestaat geen officiele bron voor. Vraag offertes aan met gelijke uitgangspunten; zie ook de vergelijking van AOV-voorwaarden.

Welke kosten betaal je bij een Broodfonds?

Broodfondsdeelname kent drie componenten. (1) Eenmalige inschrijfkosten van € 225 bij nieuwe Broodfondsen; bij al langer bestaande Broodfondsen kan dit bedrag iets anders zijn. (2) Maandelijkse contributie van € 12,50, waarvan € 7 naar de BroodfondsMakers gaat. (3) Inleg op je eigen Broodfondsrekening, afhankelijk van het gekozen deelnameniveau: € 37,50 tot € 125,00 per maand, gekoppeld aan een schenking van € 750 tot € 2.500 bij ziekte. Het saldo op je Broodfondsrekening is gemaximeerd op 36 maal je maandelijkse inleg; een overschot wordt het jaar daarop teruggeboekt (Broodfonds.nl; meest gestelde vragen).

Wat is de fiscale status van een Broodfonds in 2026?

De maandelijkse inleg op je Broodfondsrekening is privévermogen: niet aftrekbaar, en het saldo telt mee in box 3. Over schenkingen die je bij ziekte ontvangt betaal je geen inkomstenbelasting, omdat ze vrijwillig zijn en geen inkomen uit werk of uitkeringsrecht vormen (Broodfonds.nl). Wel geldt de schenkbelasting: per schenker mag je in 2026 € 2.769 belastingvrij ontvangen (Belastingdienst). Omdat een zieke deelnemer van veel verschillende deelnemers kleine bedragen krijgt, blijft dat per schenker meestal ruim onder die vrijstelling.

De giftenaftrek helpt niet. Bij gewone giften geldt een drempel van 1% van je drempelinkomen met een minimum van € 60 en een maximum van 10%; bij periodieke giften geen drempel maar een plafond van € 1.500.000, met een akte en minimaal vijf jaar een gelijk bedrag. Aftrekbaar zijn giften aan een ANBI of, onder voorwaarden, een vereniging (Belastingdienst, giften aftrekken); een schenking aan een zieke deelnemer gaat naar een natuurlijk persoon en is volgens Broodfonds.nl niet aftrekbaar.

Slim combineren. De verplichte BAZ is nog niet ingevoerd: wetsvoorstel 36.912 ligt sinds 24 maart 2026 bij de Tweede Kamer en er is géén vastgestelde ingangsdatum. De Belastingdienst acht uitvoering mogelijk per 1 januari 2030 (Kamerstuk 36 912, nr. 3). Ook broodfondsleden vallen onder de BAZ; een broodfonds kan de wachttijd van 2 jaar helpen overbruggen (Rijksoverheid).

Wat zijn de verschillen in dekking en uitkeringsduur?

Het belangrijkste verschil: duur. Een Broodfonds geeft maximaal 2 jaar aaneengesloten schenkingen per ziekte; een private AOV keert uit tot de eindleeftijd die in de polis staat. Daarnaast: de schenking van een Broodfonds is maximaal € 2.500 per maand; bij een AOV kies je zelf het verzekerde bedrag, binnen de grenzen die de verzekeraar stelt.

Welke combinatie Broodfonds + AOV werkt in de praktijk?

Broodfonds.nl beschrijft zelf de combinatie: dek de eerste twee jaar arbeidsongeschiktheid af met het Broodfonds en sluit een AOV af met een wachttijd van twee jaar, zodat de AOV uitkeert als je daarna nog ziek bent. Volgens Broodfonds.nl zijn premies met zo'n lange wachttijd doorgaans een stuk lager dan bij een korte wachttijd. Zodra de BAZ is ingevoerd, geldt die als publieke basis met een wachttijd van 104 weken, tenzij je private verzekering aan de opt-outeisen uit het wetsvoorstel voldoet (Kamerstuk 36 912, nr. 3).

Wat zijn de risico's van alleen een Broodfonds (zonder AOV)?

Een Broodfonds zonder private AOV dekt maximaal 2 jaar per ziekte. Volgens Broodfonds.nl, dat zich baseert op onderzoek van TNO, is ruim 99 procent van de ondernemers die ziek worden binnen twee jaar weer aan het werk. Val je in de overige groep, dan heb je na twee jaar geen inkomen uit het Broodfonds meer en ben je aangewezen op je eigen buffer of andere voorzieningen. Rekenvoorbeeld zzpbuffer.nl: wie na twee jaar Broodfonds nog zes jaar arbeidsongeschikt blijft en geen AOV heeft, krijgt in die zes jaar geen inkomensvervanging uit het Broodfonds.

Welke alternatieven zijn er voor een Broodfonds of AOV?

Naast een Broodfonds en een private AOV zijn er twee andere routes, en een derde in voorbereiding:

• Een eigen buffer. Geld op een spaarrekening voor de eerste maanden van ziekte. Hoe groot die moet zijn, staat in buffer opbouwen als zzp’er. Een buffer dekt vooral korte uitval; bij langdurige arbeidsongeschiktheid raakt hij op.
• Vrijwillige verzekering bij UWV. Kom je uit loondienst of een uitkering, dan kun je je bij UWV vrijwillig verzekeren voor de Ziektewet en/of de WIA (niet als je een WAZ- of Wajong-uitkering hebt). Je moet je dan aanmelden binnen 13 weken nadat je verplichte verzekering is gestopt, en je moet het jaar ervoor verplicht verzekerd zijn geweest (maximaal 60 dagen onderbreking). Werk je deels nog in loondienst, dan kun je je op elk moment aanmelden als je minimaal 3 jaar verplicht verzekerd was (UWV, zzp-verzekering).
• De basisverzekering arbeidsongeschiktheid (BAZ). Dat is nog een wetsvoorstel zonder ingangsdatum; zie hierboven en in AOV-verzekeraars vergeleken.

Bij zwangerschap en bevalling krijg je zonder Ziektewet-verzekering een ZEZ-uitkering van UWV; met een vrijwillige Ziektewet-verzekering loopt het via de Ziektewet, zo nodig aangevuld met ZEZ.

Welk profiel past bij Broodfonds, AOV of beide?

Drie overwegingen, geen advies. (1) Is een AOV (nog) niet haalbaar of word je niet geaccepteerd, dan biedt een Broodfonds dekking voor de eerste twee jaar; zorg daarnaast voor een buffer. (2) Wil je ook na twee jaar beschermd zijn, dan past de combinatie Broodfonds plus AOV met twee jaar wachttijd. (3) Heb je meer dan € 2.500 per maand nodig om je vaste lasten te dragen, dan dekt een Broodfonds maar een deel; een AOV (eventueel met kortere wachttijd) of een ruimere buffer vult dat aan.

Veelgestelde vragen

Wat zijn alternatieven voor een AOV als zzp'er?

Een Broodfonds (maximaal twee jaar), een eigen buffer, of een vrijwillige Ziektewet- en/of WIA-verzekering bij UWV, als je het jaar ervoor verplicht verzekerd was en je je binnen 13 weken na het einde daarvan aanmeldt (niet bij een WAZ- of Wajong-uitkering). Een verplichte basisverzekering (BAZ) is nog een wetsvoorstel.

Wat zijn de nadelen van een Broodfonds?

Een Broodfonds is geen verzekering: schenkingen zijn vrijwillig en geven geen uitkeringsrecht. De schenking is maximaal € 2.500 per maand, duurt maximaal 2 jaar aaneengesloten per ziekte, en de eerste maand van ziekte is voor eigen rekening. Daarna heb je een eigen buffer of een private AOV nodig. Je betaalt € 225 inschrijfkosten (bij een nieuw Broodfonds) en € 12,50 contributie per maand, plus je eigen inleg.

Wat gebeurt er met mijn geld als ik uit het Broodfonds stap?

Je inleg staat op je eigen Broodfondsrekening en blijft van jou, na aftrek van de schenkingen aan zieke deelnemers. Bij vertrek neem je het tegoed mee (Broodfonds.nl).

Wordt de ontvangen schenking belast?

Niet met inkomstenbelasting. Schenkbelasting speelt alleen als je van één schenker in 2026 meer dan € 2.769 ontvangt; fiscale partners tellen daarbij als één schenker (Broodfonds.nl; Belastingdienst).

Kan ik zowel broodfonds als AOV hebben?

Ja. Broodfonds.nl noemt de combinatie met een AOV met een wachttijd van twee jaar, zodat de AOV aansluit op de periode van Broodfondsschenkingen.

Hoe lang duurt de wachttijd bij een private AOV?

Dat kies je zelf en staat in de polis. Een langere wachttijd betekent een lagere premie.

Keert het broodfonds ook uit bij zwangerschap?

Nee. Volgens Broodfonds.nl kun je bij zwangerschap geen beroep doen op je Broodfonds; daarvoor bestaat de Zelfstandig en Zwanger-regeling (ZEZ) via UWV. Bij complicaties waardoor je langer dan zestien weken niet kunt werken, kun je wel om een schenking vragen.

Moet ik als broodfondslid straks ook meedoen aan de BAZ?

Volgens de Rijksoverheid wel: zelfstandigen in een schenkkring blijven verplicht verzekerd, al kan een schenkkring helpen de wachttijd van twee jaar te overbruggen. De BAZ is nog een wetsvoorstel (Rijksoverheid).

Over de auteur

Ben — al ruim 20 jaar zzp'er in de vorm van AV tech | Theatertech | Gebouwbeheer, met een passie voor Research, Marketing, spelend met A.I en lekker veel reizen. Vragen over broodfonds of AOV-keuze? Stuur een bericht of plan een belletje — kanaal: LinkedIn.

Feedback of onjuiste cijfers in dit artikel? Meld het via LinkedIn — reactie binnen 5 werkdagen. Tip: bekijk ook het profiel op LinkedIn voor actuele artikelen.

Meer artikelen van Ben: LinkedIn-profiel · publicatielijst op zzpbuffer.nl.

Bronnen

1. Broodfonds.nl - hoe het werkt, voorwaarden en kosten
2. Broodfonds.nl - deelnameniveaus
3. Broodfonds.nl - meest gestelde vragen
4. Belastingdienst - tot welk bedrag is een schenking belastingvrij in 2026?
5. Belastingdienst - giften aftrekken
6. Belastingdienst - arbeidsongeschiktheidsverzekering voor ondernemers
7. Kamerstuk 36 912, nr. 3 - memorie van toelichting Wet basisverzekering arbeidsongeschiktheid zelfstandigen
8. Rijksoverheid - plannen verplichte basisverzekering arbeidsongeschiktheid
9. CBS - hebben zzp'ers een voorziening voor arbeidsongeschiktheid of pensioen?