ZZP BufferStartenBelastingMobiliteitJuridischPersoonlijk
Bron en peildatum. Deze pagina rekent met de regels en tarieven voor belastingjaar 2026, peildatum 1 januari 2026, opgesteld op 21 september 2026. De voorwaarden van de herinvesteringsreserve, de MKB-winstvrijstelling en de box 1-tarieven komen van de Belastingdienst; de tabel, de grafiek en de rekentool zijn daar cel voor cel op teruggerekend. Het is een rekenmodel, geen aanslag.

Herinvesteringsreserve 2026: hoeveel belasting stel je uit?

Verkoop je een bedrijfsmiddel — een bestelbus, een machine, een pand — voor meer dan de boekwaarde, dan maak je boekwinst. Over die winst betaal je in principe meteen belasting. Tenzij je hem in een herinvesteringsreserve (HIR) zet: dan stel je de belasting uit, mits je van plan bent opnieuw te investeren.

Hieronder staat doorgerekend hoeveel je met zo’n reserve uitstelt, waarom het uitstel is en geen afstel, en waar de valkuil zit: je hebt maar drie jaar om te herinvesteren, anders valt de reserve alsnog vrij.

Herinvesteringstermijn3 jaarna het jaar van vormen
MKB-winstvrijstelling12,7%ook op de boekwinst
Aarduitstelgeen afstel van belasting
Voorwaardevoornemenom te herinvesteren, op de balansdatum

Hoe de herinvesteringsreserve werkt

Het gaat in drie stappen. Je verkoopt een bedrijfsmiddel en maakt boekwinst (de verkoopprijs minus de boekwaarde). Die boekwinst zet je in de reserve in plaats van hem bij je winst te tellen. Koop je binnen de termijn een nieuw bedrijfsmiddel, dan boek je de reserve af op de aanschafprijs daarvan. Het nieuwe bedrijfsmiddel komt dus lager op de balans, je schrijft er minder op af, en zo komt de winst gespreid terug in de jaren daarna. Voorwaarden:

VoorwaardeToelichting
HerinvesteringsvoornemenOp de balansdatum moet je van plan zijn opnieuw te investeren
Termijn van 3 jaarHet boekjaar van vormen plus 3 jaar; daarna valt een niet-gebruikte reserve vrij
Afboeken op het nieuwe bedrijfsmiddelDe reserve verlaagt de aanschafprijs, dus je afschrijving — het uitstel loopt via die lagere afschrijving
Langlopende afschrijvingBij bedrijfsmiddelen waarop je niet of in meer dan 10 jaar afschrijft: alleen afboeken op een middel met dezelfde economische functie

Hoeveel belasting stel je uit?

De boekwinst hoort bij je winst uit onderneming, dus na de MKB-winstvrijstelling van 12,7% en tegen je marginale tarief. In de tabel staat wat je uitstelt bij verschillende boekwinsten en tarieven.

BoekwinstBij 35,75%Bij 37,56%Bij 49,50%
€ 20.000€ 6.242€ 6.558€ 8.643
€ 50.000€ 15.605€ 16.395€ 21.607
€ 100.000€ 31.210€ 32.790€ 43.214
€ 200.000€ 62.420€ 65.580€ 86.427
€ 0€ 25k€ 50k€ 75k€ 100k € 0€ 50k€ 100k€ 150k€ 200k boekwinst op het verkochte bedrijfsmiddel 49,50% 37,56% 35,75% Uitgestelde belasting met een herinvesteringsreserve (2026)
Hoe hoger je marginale tarief, hoe meer je met de reserve uitstelt. Bij een boekwinst van € 100.000 en het toptarief stel je ruim € 43.000 uit. Elke cel is teruggerekend uit de MKB-winstvrijstelling en de box 1-schijven van 2026.

De valkuil: de termijn van drie jaar

De reserve is geen parkeerplaats voor onbepaalde tijd. Je hebt het jaar waarin je hem vormt, plus drie jaar, om opnieuw te investeren. Lukt dat niet, dan valt de reserve aan het eind van die termijn vrij en wordt de hele boekwinst alsnog belast — in één keer, in dat jaar. Het uitstel wordt dan een inhaalslag. Zet een reserve dus alleen op als je echt van plan bent te herinvesteren, en houd de teller in de gaten.

Stop je met je onderneming terwijl er nog een reserve openstaat, dan valt die ook vrij: hij wordt dan onderdeel van je stakingswinst. Wat dat kost en hoe je die afrekening kunt uitstellen, staat in stoppen met je eenmanszaak.

Reken het door voor je eigen boekwinst

€ 50.000
Belastbaar na MKB-vrijstelling
Belasting die je uitstelt
Effectief over de boekwinst
Uiterlijk herinvesterenbinnen 3 jaar
 

De boekwinst valt na de MKB-winstvrijstelling van 12,7% tegen je marginale tarief. Het model toont de belasting die je uitstelt, niet wegstreept: via een lagere afschrijving op het nieuwe bedrijfsmiddel komt de winst gespreid terug. Wat een euro extra winst je in het algemeen kost, staat in de marginale druk voor zzp’ers.

Waarop dit model rekent

Aannames. De voorwaarden (voornemen, termijn van drie jaar, afboeken op de aanschafprijs, de eis van dezelfde economische functie bij langlopende afschrijving), de MKB-winstvrijstelling van 12,7% en de box 1-schijven zijn de 2026-regels van de Belastingdienst. Het model toont de belasting die je op het moment van verkoop uitstelt. Het rekent niet uit hoe snel die belasting via de lagere afschrijving terugkomt — dat hangt af van de afschrijvingstermijn van het nieuwe bedrijfsmiddel — en het houdt geen rekening met heffingskortingen of de investeringsaftrek. De regeling is technisch en kent uitzonderingen; dit is geen belastingadvies.

Verwante berekeningen: de investeringsaftrek op wat je nieuw koopt staat in KIA berekenen 2026; een openstaande reserve bij bedrijfs­beeindiging in stoppen met je eenmanszaak; en elk bedrag dat hier langskomt vind je met bronlink terug in de zzp-kerncijfers 2026.

Veelgestelde vragen

Wat is een herinvesteringsreserve?

Verkoop je een bedrijfsmiddel voor meer dan de boekwaarde, dan maak je boekwinst en betaal je daar in principe belasting over. Met een herinvesteringsreserve (HIR) mag je die boekwinst apart zetten, mits je van plan bent opnieuw te investeren. Je boekt de reserve later af op de aanschafprijs van het nieuwe bedrijfsmiddel. Zo stel je de belasting uit.

Hoeveel belasting stel ik uit met een herinvesteringsreserve?

De boekwinst valt onder je winst uit onderneming, dus na de MKB-winstvrijstelling van 12,7% en tegen je marginale tarief. Bij een boekwinst van € 50.000 stel je ongeveer € 16.395 uit als je marginale tarief 37,56% is, en ongeveer € 21.607 bij 49,50%. Je betaalt die belasting niet weg, maar later, via een lagere afschrijving op het nieuwe bedrijfsmiddel.

Hoelang mag een herinvesteringsreserve blijven staan?

Het boekjaar waarin je de reserve vormt, plus drie jaar. Heb je aan het eind van die termijn nog niet opnieuw geïnvesteerd, dan valt de reserve vrij en wordt de boekwinst alsnog belast. De termijn kan in bijzondere gevallen worden verlengd.

Is de herinvesteringsreserve uitstel of afstel van belasting?

Uitstel. Je boekt de reserve af op de aanschafprijs van het nieuwe bedrijfsmiddel, waardoor je daar over minder afschrijft. Die lagere afschrijving betekent hogere winst in de jaren erna, dus de belasting komt gespreid terug. Het voordeel is het uitstel zelf: je houdt het geld nu, en betaalt het pas later, verspreid over de gebruiksduur.

Waarvoor mag ik een herinvesteringsreserve gebruiken?

Voor de boekwinst op een bedrijfsmiddel dat je verkoopt, verliest of dat beschadigd raakt. Voor bedrijfsmiddelen waarop je niet of in meer dan tien jaar afschrijft, geldt een extra eis: je mag de reserve dan alleen afboeken op een nieuw bedrijfsmiddel met dezelfde economische functie.

Wat gebeurt er als ik stop met mijn onderneming?

Een openstaande herinvesteringsreserve valt bij staking vrij en wordt onderdeel van je stakingswinst. Wat dat kost, en hoe je die afrekening kunt uitstellen met een stakingslijfrente, staat in het artikel over stoppen met je eenmanszaak.

Bronnen

Alle voorwaarden en bedragen komen uit deze pagina’s, geraadpleegd op 21 september 2026.

Redactioneel. Aan deze pagina kunnen geen rechten worden ontleend. De berekeningen zijn met zorg opgesteld met peildatum 1 januari 2026, maar belastingregels veranderen en de regeling kent uitzonderingen die per situatie verschillen. Dit artikel is geen belastingadvies. Leg een herinvesteringsreserve en de afboeking voor aan een fiscalist of je boekhouder.