Afschrijving berekenen 2026: waarom je laptop fiscaal 5 jaar duurt
Afschrijving berekenen gaat zo: de aanschafprijs min de restwaarde, gedeeld door het aantal jaren dat je het bedrijfsmiddel verwacht te gebruiken. Maar er zit een plafond op dat bijna niemand noemt: je mag per jaar nooit meer dan 20% van de aanschafprijs afschrijven. Een laptop die je drie jaar gebruikt, schrijf je fiscaal dus in minimaal vijf jaar af.
Er zijn twee uitzonderingen die ertoe doen. Wat minder dan € 450 kost, trek je direct af. En ben je starter met recht op startersaftrek, dan mag je willekeurig afschrijven: zoveel per jaar als je zelf wilt.
Zo bereken je de afschrijving
Je hebt drie gegevens nodig: de aanschafprijs (inclusief bijvoorbeeld installatie en montage), de restwaarde (wat het bedrijfsmiddel aan het eind nog waard is) en de gebruiksduur in hele jaren. De formule van de Belastingdienst:
afschrijving per jaar = (aanschafprijs − restwaarde) ÷ gebruiksduur
Het rekenvoorbeeld van de Belastingdienst: een machine van € 30.000 met een restwaarde van € 5.000 en een gebruiksduur van 10 jaar geeft € 2.500 afschrijving per jaar. Neem je een bedrijfsmiddel in de loop van het jaar in gebruik, dan schrijf je dat eerste jaar naar tijdsgelang af. Koop je de machine op 1 oktober, dan schrijf je dat jaar 3/12 af: € 625. De rest volgt in de jaren daarna, tot de boekwaarde op de restwaarde staat.
De 20%-grens: waarom je laptop fiscaal 5 jaar duurt
Artikel 3.30 van de Wet inkomstenbelasting zegt het letterlijk: het deel dat je per jaar afschrijft, bedraagt met betrekking tot goodwill ten hoogste 10% en met betrekking tot andere bedrijfsmiddelen ten hoogste 20% van de aanschaffingskosten. Komt je eigen berekening hoger uit dan 20% van de aanschafprijs, dan is dat plafond de grens — niet je gebruiksduur. Zonder restwaarde gebeurt dat bij elke gebruiksduur korter dan vijf jaar. In de tabel staat het verschil.
| Bedrijfsmiddel | Aanschaf / restwaarde | Gebruiksduur | Zonder plafond | Fiscaal per jaar | Duurt fiscaal |
|---|---|---|---|---|---|
| Laptop | € 1.500 / € 0 | 3 jaar | € 500 | € 300 | 5 jaar |
| Computer | € 2.000 / € 0 | 4 jaar | € 500 | € 400 | 5 jaar |
| Inventaris | € 8.000 / € 0 | 4 jaar | € 2.000 | € 1.600 | 5 jaar |
| Bestelbus | € 30.000 / € 5.000 | 5 jaar | € 5.000 | € 5.000 | 5 jaar |
| Machine (vb. Belastingdienst) | € 30.000 / € 5.000 | 10 jaar | € 2.500 | € 2.500 | 10 jaar |
| Goodwill | € 50.000 / € 0 | 5 jaar | € 10.000 | € 5.000 | 10 jaar |
In de gemarkeerde rijen bijt het plafond. De laptop van € 1.500 die je drie jaar gebruikt, levert fiscaal € 300 per jaar op in plaats van € 500, verspreid over vijf jaar. Alle voorbeelden gaan uit van ingebruikname in januari; begin je later in het jaar, dan schuift de laatste afschrijving door naar een zesde kalenderjaar.
Starter? Dan mag je willekeurig afschrijven
Voor starters bestaat een uitzondering die het plafond opzij zet. Volgens de Uitvoeringsregeling willekeurige afschrijving 2001 (artikel 7 en 8) mag je willekeurig afschrijven op bedrijfsmiddelen die je koopt in een jaar waarin je de startersaftrek krijgt, of in het jaar daarvoor (het aanloopjaar). Willekeurig betekent: je bepaalt zelf hoeveel en wanneer, zolang de boekwaarde niet onder de restwaarde komt. Je mag dus ook alles in het eerste jaar afschrijven.
De voorwaarden op een rij:
| Voorwaarde | Toelichting |
|---|---|
| Recht op startersaftrek | Je voldoet aan het urencriterium van 1.225 uur, was in een of meer van de vijf voorgaande jaren geen ondernemer en paste in die periode niet vaker dan twee keer de zelfstandigenaftrek toe |
| Rechtsvorm | Eenmanszaak, maatschap, commanditaire vennootschap of vof |
| Maximaal € 398.236 | Voor zover je totale investeringen in het jaar niet boven het maximum van de KIA-tabel uitkomen (2026) |
| Recht op investeringsaftrek | Bedrijfsmiddelen die geen recht geven op investeringsaftrek, zoals goodwill, mag je niet willekeurig afschrijven |
| Geen KIA-drempel | De minimale investering van de KIA geldt hier niet: ook een losse computer van € 2.000 mag je willekeurig afschrijven, al krijg je er geen KIA op |
Wat dat in het eerste jaar oplevert, bij ingebruikname in januari: het verschil tussen lineair en alles-in-één-keer, en wat dat verschil dit jaar aan inkomstenbelasting scheelt bij je marginale tarief.
| Bedrijfsmiddel | Jaar 1 lineair | Jaar 1 willekeurig | Extra aftrek | Bij 35,75% | Bij 37,56% | Bij 49,50% |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Computer € 2.000 | € 400 | € 2.000 | € 1.600 | € 499 | € 525 | € 716 |
| Bestelbus € 30.000 (rest € 5.000) | € 5.000 | € 25.000 | € 20.000 | € 6.242 | € 6.558 | € 8.946 |
Uitstel, geen extra aftrek
Willekeurig afschrijven levert in totaal geen euro extra op: je schrijft in beide gevallen de aanschafprijs min de restwaarde af. Wat je wint is timing. Schrijf je in jaar 1 meer af, dan betaal je nu minder belasting en later meer, omdat er in de jaren daarna niets meer af te schrijven valt. Het omgekeerde kan ook slim zijn: omdat je zelf bepaalt wanneer, kun je de afschrijving bewaren voor een jaar waarin je winst en dus je tarief hoger liggen. In een startjaar met een lage winst levert een grote afschrijving soms weinig op.
Los van de afschrijving kun je recht hebben op investeringsaftrek. Hoeveel dat is, staat in KIA berekenen 2026; voor energie- en milieu-investeringen in EIA, MIA en Vamil. Verkoop je een bedrijfsmiddel later voor meer dan de boekwaarde, dan maak je boekwinst — die kun je soms uitstellen met een herinvesteringsreserve.
Reken het door voor je eigen aankoop
De afschrijving verlaagt je winst; na de MKB-winstvrijstelling van 12,7% scheelt dat tegen je marginale tarief. Bij 49,50% telt de tariefsaanpassing mee. De afbouw van heffingskortingen zit er niet in — wat een euro minder winst in totaal scheelt, staat in de marginale druk voor zzp’ers.
Waarop dit model rekent
Verwante berekeningen: de investeringsaftrek in KIA berekenen 2026; de startersaftrek en het urencriterium in IB-aangifte 2026; je eerste jaar als ondernemer in de zzp-starter 2026; en elk bedrag met bronlink in de zzp-kerncijfers 2026.
Veelgestelde vragen
Hoe bereken ik de afschrijving op een bedrijfsmiddel?
Afschrijving per jaar is de aanschafprijs min de restwaarde, gedeeld door de verwachte gebruiksduur. Een machine van € 30.000 met een restwaarde van € 5.000 en een gebruiksduur van 10 jaar schrijf je af met € 2.500 per jaar. Neem je hem halverwege het jaar in gebruik, dan schrijf je dat eerste jaar naar tijdsgelang af: vanaf 1 oktober is dat 3/12 van € 2.500, oftewel € 625.
Hoeveel mag ik per jaar maximaal afschrijven?
Ten hoogste 20% van de aanschafprijs per jaar, en voor goodwill ten hoogste 10%. Dat staat in artikel 3.30 van de Wet inkomstenbelasting 2001. Een gewoon bedrijfsmiddel schrijf je dus in minimaal 5 jaar af, goodwill in minimaal 10 jaar, ook als je verwacht het korter te gebruiken.
In hoeveel jaar schrijf ik een laptop af?
Fiscaal in minimaal 5 jaar, als de laptop € 450 of meer kostte. Ook als je hem maar 3 jaar denkt te gebruiken, mag je niet meer dan 20% van de aanschafprijs per jaar afschrijven. Een laptop van € 1.500 zonder restwaarde levert dus € 300 afschrijving per jaar op, niet € 500. Kost hij minder dan € 450, dan trek je het hele bedrag in het jaar van aankoop af.
Wat doe ik met aankopen onder de € 450?
Koop je een bedrijfsmiddel voor minder dan € 450, dan trek je het bedrag in één keer af als kosten in het jaar van aankoop. Je hoeft het dan niet af te schrijven.
Wat is willekeurige afschrijving voor starters?
Heb je recht op startersaftrek, dan mag je bedrijfsmiddelen die je in dat jaar of in het jaar ervoor (het aanloopjaar) koopt willekeurig afschrijven: je bepaalt zelf hoeveel per jaar, zolang de boekwaarde niet onder de restwaarde komt. Dat geldt voor zover je totale investeringen in dat jaar niet boven het maximum van de KIA-tabel uitkomen, in 2026 € 398.236. Bedrijfsmiddelen zonder recht op investeringsaftrek, zoals goodwill, vallen erbuiten. De minimumdrempel van de KIA geldt niet: ook een losse computer van € 2.000 mag je willekeurig afschrijven.
Levert willekeurig afschrijven meer aftrek op?
Nee, in totaal schrijf je precies hetzelfde af: de aanschafprijs min de restwaarde. Het verschil zit in de timing. Door meer in het eerste jaar af te schrijven betaal je nu minder belasting en later meer. Omdat je zelf kiest wanneer, kun je de afschrijving ook bewaren voor een jaar waarin je winst en je tarief hoger zijn.
Bronnen
Alle regels en bedragen komen uit deze pagina’s, geraadpleegd op 24 september 2026.
- Maximaal 20% per jaar, goodwill 10% — artikel 3.30 Wet inkomstenbelasting 2001
- Formule, rekenvoorbeeld en afschrijving naar tijdsgelang — Belastingdienst, Hoe berekent u het bedrag van de afschrijving?
- Grens van € 450 — Belastingdienst, Wat is afschrijven?
- Willekeurige afschrijving voor starters (voorwaarden, geen KIA-drempel, computervoorbeeld) — Belastingdienst, Startende ondernemer
- Wettelijke basis startersregeling en KIA-maximum — Uitvoeringsregeling willekeurige afschrijving 2001, artikel 7 en 8
- Startersaftrek, KIA-tabel, tarieven en tariefsaanpassing 2026 — Belastingdienst, Fiscale informatie 2026